Vergoedingen voor een sta-op stoel in 2026

Het is wettelijk geregeld dat iedereen in Nederland een zorgverzekering heeft. In de Regeling Zorgverzekering 2026 staat dat in bepaalde situaties een zorgfauteuil wordt vergoed via de zorgverzekering. Het gaat dan om een ‘Aan Functiebeperking Aangepaste Stoel’ (AFAS). Dit is een fauteuil die volledig op postuur en op een specifiek zitprobleem wordt aangepast.

Ook in 2026 hanteren zorgverzekeraars strenge regels voor de vergoeding van een AFAS. Iedere zorgverzekeraar heeft deze regels opgenomen in het ‘Reglement Hulpmiddelen’ onder de categorie: ‘Hulpmiddelen ter compensatie van beperkingen van het veranderen en handhaven lichaamshouding’, dit document is te vinden op de website van uw zorgverzekeraar.

Een standaard sta-op stoel wordt helaas al een aantal jaar niet meer vergoed door de zorgverzekering. Een stoel met enkel een sta-op functie voldoet niet aan de voorwaarden die zorgverzekeringen hebben. Om aanspraak te maken op een vergoeding, moet er sprake zijn van een ernstig zitprobleem; een medisch probleem dat niet kan worden opgelost met een standaard stoel met sta-op functie. In deze blog leest u meer over wanneer u mogelijk wél in aanmerking kunt komen voor een vergoeding. En wat deze vergoeding in de praktijk inhoudt.

Wat zijn ernstige functiebeperkingen?

Wij krijgen regelmatig de vraag: is mijn zitprobleem ernstig genoeg voor een vergoeding vanuit de zorgverzekering? Een ergotherapeut kan mede beoordelen of er in uw situatie sprake is van een ernstige functiebeperking en of u in aanmerking kunt komen voor een vergoeding van de zorgverzekeraar. Daarnaast kan een ergotherapeut mee beoordelen welke aanpassingen uw zitprobleem kunnen verminderen of verhelpen. Om in aanmerking te komen voor een vergoeding moet minstens sprake zijn van één van de vier onderstaande problemen:

Ernstige rompbalansproblemen

Uw sta-op stoel kan worden uitgerust met onder andere een kuiprugleuning, ILP of ILP extra rugleuning, orthese, instelbare kyfose rugleuning, aangepast zitkussen en/of rugkussen, verbrede armleuningen of hemiplegie-armleuningen om dit zitprobleem te verminderen of te verhelpen.

2. Ernstige deformatie van de wervelkolom (scoliose)

Uw sta-op stoel kan worden uitgerust met een ILP of ILP extra rugleuning, APPR-zitsysteem, instelbare kyfose rugleuning, individueel aangepaste rugpolstering, kantelverstelling tot 30 graden, instelbare lendensteun of orthese om dit zitprobleem te verminderen of te verhelpen.

3. Spasticiteit

Uw sta-op stoel kan worden uitgerust met een arthrodese-zitting, een kantelverstelling tot 30 graden, individueel in schuinte instelbare beenondersteuning, een hemiplegie armsteun of speciale bekleding om dit zitprobleem te verminderen of te verhelpen.

4. Bewegingsbeperkingen in heup en knie

Uw sta-op stoel kan worden uitgerust met een arthrodese-zitting of een individueel in schuinte instelbare beenondersteuning om dit zitprobleem te verminderen of te verhelpen.

Bovenstaande zitproblemen kunnen niet worden opgelost met een ‘normale’ ergonomische sta-op stoel. Speciale aanpassingen aan de fauteuil zijn nodig.

Aanvullende voorwaarden voor vergoeding

Behalve dat er eisen gesteld worden aan de functiebeperking, zijn er meer voorwaarden om in aanmerking te komen voor een vergoede zorgstoel. De AFAS-stoel moet altijd één of meer van de volgende functies of aanpassingen bevatten:

Specifieke polstering: dit zorgt voor de juiste drukverdeling
Abductiebalk: dit houdt een bepaald lichaamsdeel op zijn plaats
Arthrodese zitting: deze zitting is bij de bovenbenen in twee delen verdeeld
Pelotten voor zijwaartse steun: kussens die druk geven op een specifieke plek

Daarnaast mag de functiebeperking niet enkel worden veroorzaakt door overgewicht, reuzengroei, dwerggroei, problemen bij staan, lopen of lage rugpijn.

Combinatie van medische problemen

Er zijn medische problemen die op zichzelf geen grond vormen voor vergoeding, maar daar wel voor in aanmerking komen in combinatie met een van de vier bovengenoemde ernstige functiebeperkingen. Het gaat dan om:

Bekkenscheefstand
Decubitus
Oedeemvorming in de onderbenen
Moeite met opstaan en gaan zitten
Incontinentie
Transferproblemen

Een voorbeeld: wanneer iemand alleen decubitus heeft, is dat geen grond voor vergoeding. Is er sprake van decubitus én een ernstig rompbalansprobleem, dan wordt de aangepaste stoel wel vergoed, inclusief (bijvoorbeeld) een speciaal anti-decubituskussen.

Vergoeding = in bruikleen

Een stoel die vergoed wordt vanuit de zorgverzekering ontvangt u meestal in bruikleen. Dit betekent dat u niet zelf de eigenaar van de stoel wordt. Wanneer de zorgstoel niet meer nodig is, gaat deze terug naar de zorgverzekeraar.

Zorgverzekeraars werken samen met een aantal hulpmiddelenleveranciers. Een handig overzicht met de landelijk actieve leveranciers per zorgverzekeraar vindt u hier. Elke zorgverzekeraar heeft een eigen aanvraagprocedure en eigen aanvraagcriteria.

De meest geleverde stoel via de zorgverzekeraar is de Fitform Vario 570 zorgstoel. Deze stoel kan worden uitgerust met een groot aantal speciale aanpassingen. Wat uw situatie ook is, een verwijzing van een arts en/of ergotherapeut is nodig om in aanmerking te komen voor een aangepaste sta-op stoel.

Handig om te weten: Ook in 2026 hoeft u geen eigen bijdrage te betalen als u in aanmerking komt voor een aangepaste stoel in bruikleen. Ook betaalt u geen eigen risico.